|
Rotterdam, 27 augustus 2003
NIEUWE EED VOOR ARTSEN
BRON: NRC
“NIEUWE”
EED VOOR ARTSEN
De nederlandse artseneed is een tijdje terug
vernieuwd. De oude eed was verouderd. Daarom is hij op het initiatief
van de vereniging van universiteiten VSNU en de artsenorganisatie
KNMG gemoderniseerd.
Nieuw is dat nu in de eed
staat,dat de aankomend arts zijn medische
kennis niet zal misbruiken, ook niet onder druk. Deze toevoeging is
gebaseerd op de Verklaring van de rechten van de mens uit 1948, die
is opgesteld om herhaling van misbruik van medische kennis zoals dat
tijdens de Tweede Wereldoorlog gebeurde te voorkomen. De zinsnede
doelt ook op de potentiele verleidingen van
de farmaceutische industrie. De nieuwe eed werd vanmiddag aangeboden
aan staatssecretaris Ross van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.
Vanaf het begin van het nieuwe academische jaar, volgende week
maandag, hanteren de Nederlandse universiteiten de nieuwe eed.
Nederlandse Artseneed 2003-08-29
Ik
zweer/beloof dat ik de geneeskunst zo goed als ik kan zal uitoefenen
ten dienste van mijn medemens. Ik zal zorgen voor zieken, gezondheid
bevorderen en lijden verlichten.
Ik stel het belang van de patient voorop en eerbiedig zijn opvattingen. Ik zal aan de patient geen schade
doen. Ik luister en zal hem
goed inlichten. Ik zal geheim houden wat mij is toevertrouwd.
Ik zal de geneeskundige
kennis van mijzelf en anderen bevorderen. Ik erken de grenzen van
mijn mogelijkheden. Ik zal mij open en toestbaar opstellen, en ik ken mijn verantwoordelijkheid voor de samenleving. Ik zal de beschikbaarheid
en toegankelijkheid van de gezondheidszorg bevorderen. Ik maak geen misbruik van mijn medische kennis,
ook niet onder druk.
Ik zal zo het
beroep van arts in ere houden.
Dat
beloof ik
Of
Zo ware helpe mij God* almachtig.
*Gekozen is voor de algemen formulereing “God”,
waarbij studenten afhankelijk van hun geloofsovertuiging de naam van
hun God in gedachten kunnen invullen.
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
De inhoud van de tekst
van de nieuwe eed spreekt me wel aan. De eed heeft natuurlijk geen
enkele zeggingskracht, wanneer men de eed ziet als een soort franje
waarmee het men nooit spijkers met koppen zal slaan.
Ik heb enorm veel last
gehad(en heb dat soms nog)van een aanvaring die ik heb gehad met een
vreemd fenomeen in de samenleving, dat zich leek te manifesteren in
de gezondheidszorg. Het fenomeen waar ik op duid is: de mogelijke
impact van destructieve gedragscontroletechnieken(zoals
deze technieken b.v. voorkomen in sektes, loverboysstructuren
e.d.).
Volgens mijn inzichten en
ervaring kan ieder mens slachtoffer worden van dit fenomeen, ongeacht
leeftijd, opleiding en beroep….helaas.
In mijn situatie waren
dierbaren volgens mij onder invloed van dit fenomeen. Dit had ook
nare gevolgen voor mij. Behalve hun vriendschappelijke zienswijze,
veranderde n.l. ook hun beroepsmatige zienswijze van mijn persoon en
motivatie voor gedrag 180 graden…..met alle
gevolgen van dien.
Bovendien veranderde
naast hun blik op mij en de rest van de wereld, ook hun eigen normen
–en waarden patroon..althans, zo is het op
mij overgekomen. Het is een bekend verschijnsel van het fenomeen van
sektarisch getinte structuren dat kritische buitenstaanders worden
bestreden op een wijze waarbij moraal, integriteit e.d. ver zoek is.
In mijn situatie gaf dat voor mij ongeveer de uitkomsten zoals
hieronder beschreven:
Ik heb er last van gehad:
- dat mijn belang als patiente niet telde en niet telt
- dat mijn roots(familie,
ouders, normen en waarden) door het slijk werden gehaald
- mijn keuzevrijheid
onder druk werd(wordt) gezet middels de
dreiging en uiteindelijk het werkelijk doorzetten van het
afnemen van het contact met degene die mij dierbaar was (is) en
- het onder enorme druk
zetten van eerstelijns gezondheidszorg destijds voor mij en mijn
gezin.
- Dat daarmee voor mij
en mijn gezin destijds de beschikbaarheid en toegankelijkheid
van de gezondheidszorg enorm werd ingeperkt
- Dat mij schade aan is
gedaan
- Dat mijn vertrouwen is
misbruikt en
- Mijn openheid over
mijn hele wezenlijke ik is misbruikt
- de status van dat
beroep is misbruikt om derden een onjuiste karikatuur van de
ontstane situatie en van mijn persoonlijkheid voor te schotelen
- Men alle
verantwoordelijkheid voor de ontstane situatie van zich afschoof
- Men ieder gesprek met
als doel het verbeteren van het vaarwater in de hachelijke
situatie uit de weg is gegaan
- Enzovoorts.
Ik weet in mijn visie
zeker dat deze mensen dat nooit als zichzelf zouden hebben gedaan.
Tegenwoordig ben ik exitcounseler en verleen
ik met kennis en passie hulp aan slachtoffers van dergelijke
fenomenen. Ik meen achteraf met de kennis van nu te kunnen
concluderen dat er dudelijke argumenten
zijn voor mijn standpunt dat deze mij dierbare mensen onder invloed
van destructieve gedragscontroletechnieken
hebben gehandeld.
Mijn kameraadje heeft
deels geparticipeerd in de “crime” die mij is aangedaan in opdracht
van de machtstructuur. Nooit volledig, maar wel grotendeels. Angst
voor de machtstructuur was volgens mij de belangrijkste drijfveer. Een
ander gegeven voor het conformeren aan de eisen van de nare
machtsstructuur, lijkt mij de impact van
destructieve gedragscontroletechnieken.
Volgens de nieuwe eed mag
de druk die van angst uitgaat niet leidend zijn voor gedrag ……Ik neem
het haar niet kwalijk, dat angst toch leidend is geworden. Ik ken
haar angst voor het geweld van de machtsstructuur waarin ze
bivakkeert. Ik ben wel teleurgesteld in het feit dat ze zich op een
dag over heeft gegeven aan die angstgevoelens en dat ze die angst
voor de machtstructuur prevaleert boven de vriendschap die er is.
Natuurlijk ben ik daarover teleurgesteld en verdrietig ook.
Ik neem het de
machtsstructuur uitermate kwalijk dat er voor gekozen is om mij op
bovenvermelde wijze met de rug tegen de muur te zetten.
Op enig moment heb ik mij
dermate bedreigd gevoeld dat ik op het punt heb
gestaan om een aanklacht in te dienen bij het medisch tuchtcollege. Je
bedreigd en verketterd voelen in de gezondheidszorg is een
verschrikkelijke nachtmerrie. Ik stond machteloos tegenover het
gebeuren, daar mijn pogingen om de situatie in normaler vaarwater te
krijgen niet werden gehonoreerd.
Een belangrijke reden
destijds om die weg niet helemaal te gaan bewandelen, was dat ik door
het conformeren van mijn kameraadje aan die machtsstructuur, genoodzaakt zou zijn geweest om ook mijn
kameraadje aan te klagen. Dat wilde ik niet. (Natuurlijk ben ik me
ervan bewust dat de structuur heeft geweten dat ik mijn kameraadje
dat nooit aan zou doen..althans dat denk ik)Ik
vond en ik vind dat de machtsstructuur en de macht erin
verantwoordelijk zijn voor de schade die mij is aangedaan. Ik vond en
ik vind ook, dat die structuur daarover verantwoordelijkheid af zou
moeten leggen…
Mijn kameraadje is
slachtoffer van psychisch en fysiek geweld van een nare
machtsstructuur volgens mijn
visie. Ik ben achter haar blijven staan tegenover die
structuur en heb ervoor gekozen om op geen enkel moment tegenover
mijn kameraadje te gaan staan……! Ik klaag nog steeds de
machtsstructuur aan….op moreel niveau. Moreel zullen
de structuur en de macht erin het gaan verliezen….(eigenlijk hebben
ze het op moreel niveau allang verloren).
Die eed?………………..Die eed impliceert een ethisch gebruik van
kennis. Het geeft een zekere positie in de wereld. Een positie
waarvan mensen over het algemeen denken dat “vertrouwen” kan…..Die verantwoordelijkheid draagt iedereen met een
“eed-beroep”. Het afleggen van de eed
verplicht je tot het ook daadwerkelijk nemen van die
verantwoordelijkheid, vind ik.
Mijn ervaring(en dat van
vele andere ongetwijfeld)geeft aan dat het vertrouwen op basis van
een afgelegde eed meestal o.k. is, maar dat het ook volledig
misplaatst vertrouwen kan
zijn. In zo’n geval kan het zelfs
identiteitsbedreigend zijn voor degene die op enig moment afhankelijk
is van iemand met een “eedberoep”.
Een eed afleggen is alleen
zinvol, wanneer de invulling ervan volledig, open en objectief
controleerbaar is……..VIND IK!
Dat betekent wat mij
betreft niet dat mensen met eed-beroepen
voortdurend een “zwaard van damocles” boven
het hoofd moet hangen. Integendeel. Mensen met een eed-beroep”dienen ook beschermd te worden tegen
onredelijke aanvallen.
Wat ik wel vind, is dat
erop gelet moet worden of de verantwoordelijkheid voortvloeiende uit
de eed, werkelijk wordt genomen.
|
